Samenlevingscontract

Laatst bijgewerkt mei 2026

Gaat u samenwonen en wilt u met uw partner afspraken maken over kosten, bezit, het huis, pensioen of overlijden? Laat dan een een samenlevingscontract opstellen bij de notaris. Een notarieel samenlevingscontract is vaak nodig voor partnerpensioen, fiscale voordelen en duidelijke afspraken bij uit elkaar gaan of overlijden. Via DeGoedkoopsteNotaris.nl vergelijkt u direct actuele notaristarieven voor een samenlevingscontract bij notarissen in uw buurt.

Vergelijk kosten samenlevingscontract

Inhoudsopgave

Wat is een samenlevingscontract?

Een samenlevingscontract of samenlevingsovereenkomst, is een schriftelijke overeenkomst tussen twee personen die samenwonen. Hierin leggen zij rechten en plichten vast over financiële zaken, persoonlijke en gezamenlijke bezittingen en wat daarmee moet gebeuren bij een scheiding of overlijden van een van de partners.
Let op: een samenlevingscontract biedt niet dezelfde bescherming als huwelijkse voorwaarden of geregistreerd partnerschap. Dat houdt in dat sommige rechten en plichten die volgens de wet gelden voor trouwen en het registeren van jullie partnerschap niet gelden in een samenlevingscontract.
We vertellen u graag meer over het verschil tussen een samenlevingscontract, trouwen en geregistreerd partnerschap.

Wat staat er in een samenlevingscontract?

In een samenlevingscontract leggen u en uw partner afspraken vast die te maken hebben met samenwonen, het regelen van financiële zaken, uw persoonlijke en gezamenlijke bezittingen en wat ermee gebeurt bij een scheiding of overlijden. Elk samenlevingscontract is anders. U bepaalt zelf welke afspraken er in het contract worden opgenomen.

Denk aan:

De verdeling van de kosten in het huishouden (zoals boodschappen, kleding en woonlasten);
persoonlijke en gezamenlijke bezittingen en schulden;
welke de bankrekening(en) er zijn en wie daarvan de eigenaar is;
wat de afspraken zijn als u uit elkaar gaat;
de verdeling van de kosten als u kinderen verzorgt en opvoedt;
een regeling voor wanneer uw partner overlijdt.

Waarom een samenlevingscontract?

Met een samenlevingscontract zorgt u voor duidelijkheid. U legt vast wat uw rechten en plichten zijn over de financiële zaken en u legt vast wat persoonlijke en gezamenlijke bezittingen zijn en wat er met de gezamenlijke bezittingen gebeurt bij scheiding of als u of uw partner overlijdt.

Voordelen van een (notarieel) samenlevingscontract

Een samenlevingscontract kan voordelen bieden voor fiscaal partnerschap, partnerpensioen, erfbelasting, gezamenlijke woningafspraken en het vastleggen van financiële afspraken. De exacte voordelen hangen af van jullie situatie en of het contract notarieel is vastgelegd. Lees meer over de voordelen van een samenlevingscontract.

Wanneer samenlevingscontract opstellen?

Een samenlevingscontract sluit u over het algemeen af voordat u gaat samenwonen, maar wilt u dit doen als u al samenwoont, dan kan dat ook. U kunt een samenlevingscontract op twee manieren opstellen: zelf of bij een notaris. Gaat u samenwonen, maar bent u niet getrouwd of geen geregistreerd partners? Dan zijn er geen rechten en plichten vastgelegd door de wet, zoals erfrecht en onderhoudsplicht. Dan is het verstandig om een samenlevingscontract op te stellen met daarin jullie rechten en plichten over en weer vastgelegd. Een samenlevingscontract is niet verplicht en u heeft het niet nodig om een hypotheek af te sluiten. Gaat u echter uit elkaar en heeft u een samenlevingscontract en een koophuis? Dan valt u terug op de afspraken gemaakt over de woning en scheiden zoals vastgelegd in het contract.

Samenlevingscontract zelf opstellen

Afspraken in een zelf opgesteld samenlevingscontract zijn rechtsgeldig als jullie beiden deze overeenkomst ondertekenen. Met een zelf opgesteld samenlevingscontract komt u niet in aanmerking voor financiële voordelen, zoals partnerpensioen en erfrecht voor gezamenlijke bezittingen.

Samenlevingscontract opstellen notaris

Afspraken in een samenlevingscontract opgemaakt door een notaris is een notarieel samenlevingscontract. Het notarieel samenlevingscontract heeft meer voordelen en geeft u veel meer rechten dan een contract dat u zelf opstelt en ondertekent. Zo voldoet het notarieel samenlevingscontract bijvoorbeeld aan de eisen die de belastingdienst stelt, waardoor u hiermee fiscaal partners wordt. Ook voldoet het aan de eisen die pensioenfondsen stellen voor partnerpensioen. Aan het opstellen van een samenlevingscontract bij de notaris, zijn wel kosten verbonden. Om in aanmerking te komen voor een notarieel samenlevingscontract moet u aan bepaalde voorwaarden voldoen:

U bent minimaal 18 jaar oud;
U staat niet onder curatele;
Uw partner heeft een verblijfsvergunning als deze oorspronkelijk uit het buitenland komt.

Kiest u voor een samenlevingscontract via de notaris, dan helpt deze u met het opstellen van de notariële samenlevingsovereenkomst en geeft notarieel advies. Het contract sluit zo aan op uw behoeften. Vervolgens zetten u en uw partner allebei een handtekening bij de notaris tijdens een tweede afspraak. De notaris bewaart het samenlevingscontract vervolgens voor onbepaalde tijd.

Samenlevingscontract online opstellen

Online een samenlevingscontract opstellen en volledig afsluiten is niet mogelijk. Een notarieel samenlevingscontract moet uiteindelijk altijd bij de notaris worden ondertekend. Sommige notarissen beiden vooraf online een vragenlijst aan die u kunt invullen. Op basis daarvan wordt alvast een conceptakte opgesteld. Daardoor is soms geen uitgebreid eerste gesprek nodig waarin u samen met de notaris de hele akte opstelt.

Dit kan notariskosten besparen, maar vraagt wel extra aandacht. Een zelf ingevulde vragenlijst of conceptakte sluit mogelijk niet volledig aan op uw persoonlijke situatie of wensen. Ook kan het zijn dat de notaris alsnog veel werk heeft aan het controleren of aanpassen van de akte. Niet iedere notaris biedt deze werkwijze standaard aan. Vraag daarom vooraf bij uw notaris na wat mogelijk is en welke kosten daarbij horen.

Wat kost een samenlevingscontract in 2026?

De kosten voor een samenlevingscontract verschillen per notaris. De notaris bepaalt zelf zijn tarieven. Door grote prijsverschillen én omdat notarissen hun tarieven regelmatig aanpassen, raden we u aan om de tarieven van samenlevingscontracten bij notarissen goed te vergelijken. Wij geven u een overzicht van de huidige notaristarieven voor het opstellen van een notarieel samenlevingscontract.

Bekijk actuele notaristarieven in uw regio

Samenwonen zonder samenlevingscontract

U kunt samenwonen zonder een samenlevingscontract op te stellen; dit contract is niet verplicht, maar vooral handig om te hebben als u niet getrouwd of geregistreerd bent als partners. Met een notarieel samenlevingscontract worden rechten en plichten rechtsgeldig vastgelegd, voor tijdens het samenwonen en voor daarna in geval van een scheiding of het overlijden van een van de partners. Woont u samen zonder dat er sprake is van een samenlevingscontract, huwelijk of geregistreerd partnerschap? Dan heeft u geen rechten wanneer u niet meer samen bent.

Bent u al getrouwd of een geregistreerd partners, dan heeft het geen nut om een samenlevingscontract af te sluiten: u heeft dan de voordelen en rechten en plichten van het huwelijk. Als u gaat trouwen of een geregistreerd partnerschap aangaat als u een samenlevingscontract heeft, dan vervalt het samenlevingscontract automatisch.

Beëindigen van het samenlevingscontract

Een samenlevingscontract gaat u aan voor onbepaalde tijd. Als u en uw partner uit elkaar gaan of als een van u overlijdt en het samenlevingscontract is bij de notaris opgesteld, dan moet het samenlevingscontract worden ontbonden. Hoe en waardoor deze overeenkomst stopt, legt u vast in het contract zelf. Meestal gebeurt het ontbinden door elkaar een aangetekende brief te sturen waarin u vermeldt dat het samenlevingscontract stopt. U hoeft niet naar de notaris om het samenlevingscontract te ontbinden. Wel zijn er een aantal uitzonderingen, bijvoorbeeld wanneer er kinderen zijn. Op onze pagina samenlevingscontract ontbinden leest u meer over het ontbinden van een samenlevingscontract in het geval dat er kinderen en/of een koophuis zijn of wanneer slechts één van u het contract wil beëindigen.

Veelgestelde vragen samenlevingscontract

Een gratis samenlevingscontract, bestaat dat?

Een samenlevingscontract opstellen is alleen gratis door de overeenkomst zelf op te stellen en samen te ondertekenen zonder daar een notaris bij te betrekken. U betaalt dan geen notariskosten, maar let wel op: met een zelf opgesteld samenlevingscontract heeft u veel minder rechten dan met een notarieel samenlevingscontract. Zo heeft u geen erfrecht, vrijstelling van erfbelasting, partnerpensioen en worden jullie ook niet automatisch elkaars fiscaal partners. Wel is een samenlevingscontract dat jullie beiden hebben ondertekend rechtsgeldig voor de onderlinge afspraken.

Wat is het verschil tussen een samenlevingscontract, geregistreerd partnerschap en trouwen?

Het grote verschil is dat het afsluiten van een samenlevingscontract partners niet automatisch elkaars wettelijk erfgenaam maakt. Dat is wel zo bij trouwen en geregistreerd partnerschap. Daardoor heeft u met een samenlevingscontract geen wettelijke rechten en verplichtingen. Is een samenlevingscontract voor u voldoende? Lees meer over het verschil tussen het samenlevingscontract, geregistreerd partnerschap en trouwen en bepaal het voor uzelf.

Wat kunt u niet vastleggen in een samenlevingscontract?

U legt in een samenlevingscontract niet vast wie de ouderlijke verantwoordelijkheid over een kind krijgt. Ook legt u niet vast wat er met uw persoonlijke bezittingen gebeurt wanneer u overlijdt. Als u wilt dat uw partner uw persoonlijke bezittingen erft als u overlijdt, dan moet u dat apart in een testament regelen. Ook dat stelt u op bij de notaris. Doet u dat tegelijk met het opstellen van een samenlevingscontract, dan gelden er andere tarieven. Controleer die hier.

Wat zijn de nadelen van samenlevingscontract?

Het opstellen van een notarieel samenlevingscontract kan een aantal nadelen hebben:

Het kost geld (vergelijk samenlevingscontracten om te ontdekken hoeveel).
Omdat u fiscaal partners wordt kan het recht op bepaalde toeslagen waar u als alleenstaande recht op had, zoals huur- en zorgtoeslag, komen te vervallen.
Met een samenlevingscontract bent u niet automatisch elkaars erfgenaam; om de ander erfgenaam te maken van uw persoonlijke eigendommen moet u een testament opstellen.

Is het mogelijk om een samenlevingscontract op te stellen zonder samenwonen?

Als u niet samenwoont, heeft u geen notarieel samenlevingscontract nodig. Voordat u gaat samenwonen kunt u het contract wel al opstellen, maar het gaat pas in op het moment dat u en uw partner daadwerkelijk gaan samenwonen.

Waarom een testament en een samenlevingscontract?

Als u samenwoont en u heeft een samenlevingscontract afgesloten en u bent niet zijn getrouwd of geregistreerd partner, dan heeft u geen erfrecht voor persoonlijke bezittingen. Om in zo’n geval elkaars erfgenamen te worden, stelt u een testament op bij de notaris. Zo’n testament is helemaal belangrijk als er kinderen zijn en/of één van u het huis op naam heeft staan. Wel kunt u in een samenlevingscontract door middel van een verblijvingsbeding vastleggen dat uw partner recht heeft op alle gezamenlijke bezittingen als u overlijdt.

Hoe lang is een samenlevingscontract geldig?

Een samenlevingscontract wordt afgesloten voor de duur van het ongehuwd samenwonen, ofwel voor onbepaalde tijd. Gaat u trouwen of een geregistreerd partnerschap aan, dan vervalt het samenlevingscontract automatisch.

Is een samenlevingscontract handig bij het afsluiten van een hypotheek?

Het opstellen van een samenlevingscontract is niet verplicht bij het kopen van een huis, maar zeker handig als er niet getrouwd is of er geen geregistreerd partnerschap is. Met een verblijvingsbeding in het samenlevingscontract regelt u dat u elkaars erfgenaam bent voor gezamenlijke bezittingen, en dus ook voor het huis. Daarnaast wordt u elkaars fiscaal partner, waardoor u de hypotheekrente zelf kunt verdelen en de hypotheekrente daarmee zo gunstig mogelijk aftrekbaar maakt. Staat het huis op naam van een van de partners en wilt u dat de ander het huis erft als de ander overlijdt? Zorg er dan voor dat dit in het testament komt te staan.

Samenlevingscheck

Als u gaat samenwonen is het verstandig enkele afspraken op papier te zetten. Wilt u weten of een samenlevingscontract voor uw situatie de beste oplossing is? Bij DeGoedkoopsteNotaris.nl kunt u de samenlevingscheck online doen. Wij maken het u makkelijk.

Vergelijk nu tarieven samenlevingscontract »